Miody pitne, krupniki i Piwa Miodowe
Krupniki
Krupniki należą do skłodkich wódek sporządzanych na miodzie. Od stuleci znane były zarówno na Litwie jak i w Polsce. Podstawowymi składnikami tych napojów są: miód pszczeli, spirytus etylowy, woda, kwasek cytrynowy oraz przyprawy aromatyczne. Przyprawy mogą być stosowane w dwojak sposób - albo jako dodatek do brzęczki, w której się je gotuje i następnie przecedza, albo w postaci zaprawy korzennej.
Zaprawa korzenna do krupników
- 3 g cynamonu
- 1 g goździków
- 3 g imbiru
- 2 g utartej gałki muszkatołowej
- 4 g wanilii
- 150 ml spirytusu
Przyprawy rozdrobnić, zalać spirytusem i przez dwa tygodnie macerować, często mieszając (najlepiej co dziennie). Po tym okresie zparawę przecedzić i zlać do szczelnie zakręconego słoika. Na litr krupniku bierze się 5 ml zaprawy lub nieco więcje, żeby uzyskać bardziej aromatyczny krupnik.
Krupnik litewski I
- 0.4l miodu
- 0.5l spirytusu
- 0.25l wody
- 3 g cynamonu
- mała gałka muszkatałowa
- 4 g suszonych płatków dzikiej róży
- 12 jagód jałowca
- 12 goździków
W emaliowanym naczyniu rozpuścić miód w letniej wodzie, dodać wszystkie przyprawy i gotować na wolnym ogniu przez 10 minut. Po ostudzeniu przecedzić przez gęste sito; letni roztwór miodowy wymieszać ze spirytusem, przelać do szklanego naczynia i przenieść do chłodnego pomieszczenia. Po 2-3 dniach krupnik zlać znad osadu do butelki. Im dłużej jest przechowywany, tym bardziej atrakcyjnym trunkiem się staje.
Krupnik litewski II
- 1 l miodu
- 0.5 l wody
- 1l wódki 40 - proc.
- kawałek cynamonu
- pół gałki muszkatołowej
- 12 goździków
- suszona skórka z jednej pomarańczy
Wszystkie przyprawy gotować w wodzie tak długo, aż jej objętość zmniejszy się do 100ml. Krótko przed zakończeniem gotowania wrzucić skórkę pomarańczową. Dłuższe jej gotowanie spowoduje wydzielanie się goryczki. W innym naczyniu podgrzewać miód na wolnym ogniu, stale mieszając, aż do lekkiego zbrązowienia. Gorący miód połączyć z wywarem z przypraw, przecedzić przez gęste sito i zlać do butelek.
Krupnik polski I
- 0.25 l miodu
- 0.25l wody
- 0.5l spirytusu
- 2 g cynamonu
- 3 goździki
- ćwierć gałki muszkatołowej
- 3-5 g suszonej skórki pomarańczowej
- 2 g wanilii
Miód wymieszać z ciepą wodą, dodać cynamon, goździki, gałkę muszkatałową i wanilię; gotować około 10 minut. Pod koniec dodać skórkę pomarańczową. Przecedzić. Zaraz po przygotowaniu krupnik można podawać na gorąco lub zlać do butelek i przechowywać nawet przez kilka miesięcy w chłodnym pomieszczeniu.
Krupnik polski II
- 0.4 l miodu wrzosowego
- 0.25l wody
- 0.5l spirytusu
- 10 g suszonej skórki cytrynowej
Miód podgrzać na wolnym ogniu do zbrązownienia. Gorący połączyć z wodą, zagotować, a pod koniec gotowania dodać skórkę cytrynową. Do ostudzonego roztworu miodowego wlać spirytus, wymieszać i przelać do szczelnie zakręconego słoja; przez kilka tygodni przechowywać w chłodnym pomieszczeniu
Krupnik na płatkach róży
- 0.3 l miodu
- 0.3 l wody
- 0.5 l spirytusu
- 2 g cynamonu milonego
- 2 g cynamonu w kawałakch
- 2 g gałki muszkatołowej
- 2 g korzenia imbiru
- 3 g suszonych płatków róży
Miód rozpuścić w ciepłej wodzie, dodać przyprawy korzenne i płatki róży. Gotować na wolnym ogniu przez 10 minut, zdejmując pianę. Później przecedzić i ostudzić. Do ostudzonego roztworu miodowego wlać spirytus, wymieszać i przelać do szczelnie zamkniętego słoja. Pozostawić w chłodnym pomieszczeniu na kilka tygodni do sklarowania.
Krupnik korzenny
- 0.4 l miodu
- 0.25l wody
- 0.5l spirytusu
- 10 g kwasku cytrynowego
- 10 ml zaprawy korzennej
Miód rozpuścić w ciepłej wodzie i gotować na wolnym ogniu przez 15 minut zdejmując tworzącą się pianę. Do letniego roztworu miodowego dodać kwasek cytrynowy, zaprawę korzenną i spirytus. Krupnik dokładnie wymieszać i rozlać do butelek.
Krupnik wytrawny
- 0.1 l miodu
- 1 l wódki 45%
- 1 g świeżo utartego imbiru
- 4 goździki
- 3 goździki
- 2 g gałki muszkatołowej
- 3 ziarenka czarnego pieprzu
- 2 g ziela angielskiego
Miód rozpuścić w wódce i zalać nim przyprawy. Wymieszać i pozostawić na kilka tygodni w chłodnym miejscu w szczelnie zakręconym słoju.
Piwa miodowe
Piwo to jeden z najstarszych napojów alkoholowych na świecie - szacuje się, że jest spożywane już od kilku tysięcy lat. Piwo miodowe jest smaczym i aromatycznym napojem, łatwym w wykonaniu i w krótkim okresie nadającym się do spożycia. Podstawowymi składnikami piwa miodowego sa: miód pszczeli, woda, szyszki chmielu i drożdze piekarnicze. Dodatek kwasku cytrynowego i przypraw podnosi atrakcyjność tego napoju. Rozróżnia się dwa rodzaje piwa - jasne i ciemne z dodatkiem palonego jęczmienia lub zbożowej kawy.
Piwo miodowe jasne
- 1.2 l miodu
- 8.8 l wody
- 20 g szyszek chmielu
- 3 g drożdzy piekarskich
Miód wymieszać z wodą i gotować bez przykrycia na wolnym ogniu przez 30 minut. Pod koniec ilość brzeczki uzupełnić do objętości 10 l. W tym samym czasie w osobnym naczyniu w małej ilości brzeczki gotować szyszki chmielu przez 20 minut. Wywar przecedzić i połączyć z brzeczką. Odlać litr płynu, ostudzić do wyrośnięcia. Wymieszać z ostudzonym płynem. Na kilka godzin pozostawić w ciepłym miejscu. Po powstórnym rozmnożeniu drożdży przelać całość do butli. Mniej więcej po 3-5 dniach, po zakończeniu burzliwej fermentacji, butlę przenieść do chłodnego pomieszczenia. Po kilku dniach piwo można przelać do butelek.
Piwo miodowe jałowcowe
- 1.2 l miodu
- 8.8 l wody
- 20 g świeżych owoców jałowca
- 3 g drożdzy piekarskich
Ogólne zasady przygotowania brzeczki są takie same jak przy wyrobie jasnego piwa miodowego. Jedyna różnica polega na gotowaniu wraz z chmielem jagód jałowca.
Piwo miodowe imbirowe
- 1.2 l miodu
- 8.8 l wody
- 2 g świeżo utartego imbiru
- 3 g drożdzy piekarskich
W przepisie na piwo imbirowe brak jest chmielu, który jezcze spotęgowałby wystarczająco wyraźną goryczkę imbiru. Imbir należy gotować przez 10 minut w małej ilości brzeczki, następnie wywar przecedzić i połączyć z resztą brzeczki. Dalej postępuje się tak jak przy przygotowaniu jasnego piwa miodowego.
Piwo miodowe ciemne
- 1.2 l miodu
- 8.8 l wody
- 1 kg palonego jęczmienia
- 10 g chmielu
- 3 g drożdzy piekarskich
Jęczmień zemleć i gotować w wodzie przez godzinę. Pod koniec gotowania dodać chmiel. Wywar przecedzić, połączyć z miodem i gotować jeszcze przez 30 minut. Po zebraniu szumowin uzupełnić ilość brzeczki do 10 l, ochłodzić do temperatury 30 stopni C. Drożdże rozetrzeć z miodem, odstawić do wyrośnięcia i wymieszać z przestudzonym płynem.
Brzeczkę rozlewa się do zakręcanych butelek, które w ciepłym pomieszczeniu pozostawia się na dobę. Następnie przenosi się je w chłodniejsze miejsce, w którym temperatura nie przekracza 15 stopni C. Po mniej więcje pięciu dniach piwo nadaje się do spożycia.
Miody pitne owocowe
Osobną grupę miodowych napojów alkoholowych uzyskiwanych na drodze rermentacji stanowią miody pitne owocowe. Są one kombinacją brzeczki miodowej o dowolnym stężeniu i surowego soku z wybranych owoców. Niekiedy zamiast soku owocowego używa się całych owoców, na przykład owoców dzikiej róży, które w całości lub zmiażdzone podaje się fermentacji wraz z brzeczką. Soku nigdy się nie gotuje, a brzeczki nie zaprawia jakimikolwiek przyprawami. W trunku powinien być wyczuwalny aromat i smak użytych składników, a więc miodu i soku.
Brzeczkę miodową gotuje się starannie odszumowiając, studzi i miesza ze świeżo wyciśniętym surowym sokiem z owoców. Im słodsza jes brzęczka, tym więcej soku trzeba dodać. Ilość soku owocowego (moszczu owocowego)wynosi przeciętnie 20%, tj. 15-25% całkowitej ilości płynu poddawanego fermentacji, na przykład: 3,3 l miodu, 4,7 l wody, 2 l soku owocowego - łącznie 10 l. Fermentacja powinna przebiegać zgodnie z ogólnymi zasadami fermentacji miodów pitnych.
MIÓD OWOCOWY - AGRESTIAK Owoce agrestu musza być dojrzałe i przebrane z dużą starannością z uwagi na łatwość zakażenia soku różnymi bakteriami chorobotwórczymi. Aby tego ryzyka uniknąć, sok należy wytłoczyć w jak najkrótszym czasie po zobiorze owoców. Agrestnik cieszy się opinią jednego z najlepszych produktów w tej grupie napojów miodowych.
Agrestniak na brzęce półtoraka
- 5 l miodu
- 2.5 l wody
- 2.5 l soku z agrestu
- drożdże winne
Agrestniak na brzęce dwójniaka
- 4 l miodu
- 4 l wody
- 3 l soku z agrestu
- drożdże winne
Agrestniak na brzęce półtrzeciaka
- 3 l miodu
- 4.5 l wody
- 2.5 l soku z agrestu
- drożdże winne
MIÓD OWOCOWY - MALINIAK
Maliny są bardzo soczyste, ale łatwo pleśnieją i nawet nieduża ilość takich owoców może zepsuć otrzymany sok. Najbardziej aromatyczne są maliny leśne, natomiast sok o najciemniejszym zabarwieniu dają owoce odmian późnoletnich. Uzyskany napój ma barwę ciemnoczerwoną i wyczuwalny aromat malin. W miarę jednak dojrzewania zatraca zapach owoców, pozostając napojem łagodnym, o zharmonizowanym aromacie i smaku. h1>Maliniak naturalny deserowy na brzęczce dwójniaka
- 5 l miodu
- 5 l soku z malin
- drożdże winne
Powyższy przepis odbiega od zasady zaprawiania brzeczki miodowej sokiem owocowym, zaleca jedynie łączenie tych samych proporcjach miodu i soku. Ze względu na duże stężenie cukrów zawartych w miodzie i soku. Ze względu na duże stężenie cukrów zawartych w miodzie i soku należy zastosować drożdże winne dostosowane do przerabiania na alkohol miodów słodkich, półtorakó i dwójniaków. Używając drożdży krajowych, najlepiej typu Madrera lub Malaga, trzeba zadbać o bardzo dokładne ich rozmnożenie! h1>Maliniak na brzęczce dwójniaka
- 4 l miodu
- 4 l wody
- 2 l soku z malin
- drożdże winne
Maliniak na brzęczce trójniaka
- 3 l miodu
- 6 l wody
- 1 l soku z malin
- drożdże winne
(opisy zaczerpnięte z książki"MIODY PITNE, KRUPNIKI I PIWA MIODOWE" Andrzej Gałuszka)











